CHỮ viết và ÂM đọc trong Văn Khấn, Tế
Vấn đề khi khấn cúng lời nói dùng âm Nôm hay âm Hán Việt, lúc viết Sớ dùng chữ Việt hiện tại, chữ Nôm hay chữ Hán chưa phải đã thống nhất, ngay trong một dòng họ. 1. Thưở trước , dân gian coi Khấn, Tế là trọng đại do vậy việc viết và đọc văn khấn là “đặc quyền” của các bậc túc nho đức cao vọng trọng 德高望重 . Do vậy Sớ (H: 疏文上奏 , A: The petition to the throne , P: Le placet au trône ) được viết bằng chữ Nho (tức chữ Hán, 漢字 / 汉字 ), đọc bằng âm Hán Việt ( 詞漢越 , tức là âm chữ Hán thời nhà Đường, đọc theo quy luật ngữ âm tiếng Việt ) ít khi viết bằng chữ Nôm ( 字喃 , tức là thứ chữ dựa trên những thành tố của chữ Hán để viết những tiếng thuần Việt, xưa gọi là Quốc âm ). Khấn văn Nôm, khấn không sớ chỉ dùng trong cúng giỗ ở nhà thường dân. Ngày nay các bậc thông tỏ Hán học đã vắng dần, hơn nữa từ 1950 bên Trung Hoa đã dùng chữ Giản thể 簡體字 thay cho chữ Phồn thể 繁體字 truyền thống nên lớp Hán học nay tuy có bằng Đại học Hán Nôm ( như con gái tôi chẳng hạn ) đấy nhưng nhiều chữ Phồn thể...