HỌ LƯƠNG ĐỨC Ở LÀO CAI

Chả còn mấy hôm là “ 鼠去牛來辭舊 歲 ; 龍飛鳳舞慶新春 ” ( Thử khứ Ngưu lai từ cựu tuế; Long phi Phượng vũ khánh tân Xuân ) mà Còi tôi tạm dịch là “Chuột lủi, Trâu về biệt năm cũ; Rồng bay Phượng múa mừng Xuân sang” tự dưng lại nhớ đến nao lòng về những cái Tết hồi mình còn “cắp sách đến trường”. Những cái Tết khi còn ở dưới quê Hải Phòng chả còn nhớ mấy bởi ngày đó mình còn nhỏ, chưa đến 9 tuổi. Nhiều kỷ niệm sâu sắc là những năm sau 1965, khi gia đình lên khai hoang ở HTX An Phong, xã Phong Niên, huyện Bảo Thắng, tỉnh Lào Cai. 1.     Háo hức chờ và chuẩn bị cho Tết Hồi ấy, bố mẹ tôi ngày nào cũng đi làm “để lấy điểm”, chúng tôi đi học xa nhà ( 4 km ) và người lớn bận, trẻ con học đều đến gần Tết mới được nghỉ, cũng chả mấy nhà cúng ông Công ông Táo vào 23 như sau này!. Tầm 25 tháng Chạp, bà tôi thường nhắc “sắp Tết rồi” và sau đó chúng tôi mới được nghỉ! Bố tôi tính chuyện đụng lợn với ai, mẹ lo tích gạo tẻ, gạo nếp. Tôi nhớ, chỉ ngày Tết nhà tôi mới không ăn cơm độn sắn! Nghỉ...

Theo tín ngưỡng cổ truyền, đây là ngày Táo Quân lên trời báo cáo Ngọc Hoàng Thượng đế những điều tai nghe mắt thấy ở trần gian; những hành vi, việc làm tốt, xấu của các thành viên trong gia đình trong năm một cách khách quan, trung thực. Việc này quyết định phúc đức cho gia đình. Do đó, việc chuẩn bị lễ cúng luôn được mọi người chú trọng.Song, dù năm nào cũng sắm nhưng việc đi chợ đa phần là nữ giới nên dễ quên. Do vậy cần luôn nhắc để thực thi cho đúng phong tục và thông lệ gia đình, vùng miền, tín ngưỡng! 1.Trước hết , sắm Vàng mã: Tùy nơi tùy thời có khác nhau nhưng thường đủ mũ ông Công gồm hai mũ của hai Táo ông và một mũ của Táo bà. Mũ dành cho Táo ông sẽ có thêm hai cánh chuồn, còn mũ của Táo bà thì không. Những chiếc mũ này được trang trí với các gương nhỏ hình tròn lấp lánh và kim tuyến nhiều màu sắc. Đôi khi, người ta chỉ cúng tượng trưng một cỗ mũ ông Công kèm theo áo và một đôi hia làm bằng giấy. Thuở xưa, màu sắc của mũ, áo hay hia ông Công ( Vàng-Trắng-Xanh-Đỏ-Đen...