Bài đăng

Đang hiển thị bài đăng từ tháng 11 28, 2021

THÔN HAY LÀNG VÀ DƯỚI NÓ ?

Hình ảnh
Mấy thế kỷ qua, cùng với sự thay đổi về chính trị, quân sự, kinh tế thì hệ thống tổ chức phân cấp hành chính Việt Nam cũng thay đổi nhiều lần, địa giới, địa danh các đơn vị hành chính có liên quan đến từng họ, mỗi gia đình, cá nhân lắm đổi thay và rất phức tạp. Từ Lộ 路 , Trấn 鎭 , Xứ 処 , Tỉnh 省 , Phủ 府 , Châu 州 , Mường 𤞽 , Huyện 縣 , Tổng 总 , Xã 社 đến Động 峒 , Làng 廊 , Thôn 村 , Sách 柵 , Bản 本 , Xóm 𥯎 , Trại 赛 nhiều lần tách nhập, thêm, bớt, thay đổi cương vực, tên gọi và lại diễn ra trong những khoảng thời gian khác nhau, nhiều địa danh đã đi vào quá khứ, quên lãng. Tìm hiểu địa danh hành chính thời trước tới nay, chúng ta dễ nhận thấy chúng đều có lịch sử riêng của nó, rất nhân văn và thường do những bậc “ đức cao vọng trọng ” 徳高重望 đề xướng ! Bởi vậy rất nhiều địa danh có chữ “an”, “tĩnh”,   “định”, “phú”, “hưng”, “ nghĩa ” , “ ninh ”, “ hòa “ …hay gắn với tên núi, tên sông, sản vật,... nơi ấy hoặc rất bình dân chỉ vị, hướng kiểu Đông, Đoài, Thượng, Hạ, Trung,…Những địa d...

Hình tượng CON HỔ TRONG TRUYỆN KIỀU

Hình ảnh
Với tay lấy quyển Truyện Kiều, giở ngay được câu 2121 – 2122: 女欺閍 𠬠 世芇 Nữa khi muôn một thế nào, 半 𤞻 奔 𤢿𠺵𠓨𦡟 兜 Bán hùm buôn sói chắc vào lưng đâu? Ngẫm sơ sơ đúng thật : trong sách Kỳ Quan có câu: “ 賣 狼 買 虎 冩 券 毋 憑 ”, đọc là “Mại lang mãi hổ, tả khoán vô bằng” chỉ việc buôn bán những vật không thuộc quyền sở hữu của mình ( con Hổ, con Sói sống tự do trong rừng ) như việc viết văn tự không chứng cứ lấy gì mà tin! Đúng là loại người gian ác, lừa lọc mà ngoài xã hội thì đầy rẫy, dã man hơn bọn “bán vịt giời”, “bán giời không văn tự”! L ò đã nhóm lửa đã đốt, đốt nhiều mà chưa hết!   Nhưng bài này không bàn sâu về chuyện đó mà nhân sắp đến năm Canh Dần 庚寅 tìm hiểu về hình tượng con Hổ nhưng không theo kiểu “ năm Dần nói chuyện Hổ ” như đầy rẫy trên các báo, tạp chí. Ai cũng biết rằng Nông lịch ( lịch âm ) lấy Can Chi gọi tên năm. Trong đó thành tố thứ hai là điạ chi theo thứ tự từ 1 đến 12 là : Tý 子 (1), Sửu 丑 (2), Dần 寅 (3) , 卯 Mão   (4), Thìn 辰 (...

Nhớ câu ÔNG CHẲNG BÀ CHUỘC

Hình ảnh
Không biết tự bao giờ mà trong dân gian có một khẩu ngữ khá phổ biến là “ông chẳng bà chuộc” ! Trước hết , cần biết một động vật giống con Ếch là “Chẫu chàng”, còn gọi là Chão chàng, Chão chuộc, Nhái bén. Loài này có danh pháp khoa học là Rana macrodactyla,   thuộc họ: Ếch nhái, bộ Không đuôi, lớp Lưỡng cư. Chão chuộc có đầu và thân mình dài lớn hơn rộng ; mõm nhọn, nhô về phía trước so với hàm dưới; gờ mõm rõ, vùng má lõm và xiên; khoảng cách gian mũi lớn hơn chiều rộng mí mắt trên và gần bằng đường kính màng nhĩ; màng nhĩ màu nâu sẫm hay nâu đỏ với viền sáng xung quanh; có răng lá mía chạm bờ trước của lỗ mũi trong; có nếp da lưng-sườn kéo dài từ sau mắt tới gốc đùi; có gờ da nhỏ từ góc sau mép đến vai; da nhẵn, lưng xám nâu hay nâu đỏ, đồng màu, đôi khi có các vết nâu sẫm; bụng màu trắng đục, cằm và dưới chân màu trắng hơi vàng. Chúng có 4 chân, ngón chân có màng bơi gần như hoàn toàn trừ ngón IV; mút ngón chân hơi phình rộng, không có củ bàn ngoài nhưng có giác hút; khi gậ...