HỌ LƯƠNG ĐỨC Ở LÀO CAI

Sáng nay ( 06/11/2023 ), giữa lúc “tâng lâng khâng”, một chú trông quen quen mang chén sang chào và   hỏi “Bác lấy sổ lâu chưa”, giật mình: bây giờ làm gì có sổ mà lấy nhưng lĩnh lương hưu cũng đâu đó hơn trăm tháng rồi! Ừ mà nhanh thật đấy, nhân chuyện chú em nhắc mới ngộ ra rằng: Sau năm mươi tuổi , đến tuổi “tri thiên mệnh” thì “tam quan ( thế giới quan, nhân sinh quan và giá trị quan ) của một người quan trọng hơn cái bề ngoài dễ thấy là “ngũ quan” tức 5 bộ phận trên khuôn mặt: mắt, mũi, miệng, tai và lông mày!. Khi đó, người ta đề cao sự suy nghĩ, nhận thức hơn vẻ bề ngoài. Đầu tiên, đó là việc “ nghỉ hưu ” mà ai cũng biét là ngã rẽ tất nhiên và chẳng cần “bấm đốt” gì cũng tính ra ngày tháng nhưng ít ai thấm và thấu ba góc khuất mà hầu hết mọi người từng phải trải qua, là tiếc nuối, yếu đuối và buồn tủi! Chiêm vào đời mình thấy chả sai mấy!. Tiếc nuối bởi bị cắt đứt với công việc bao năm gắn bó một cách đột ngột. Đang ngày ngày “sáng cắp ô đi, chiều cắp ô về”, tự dưng t...

Tiền liệt tuyến hay Nhiếp hộ tuyến là một tuyến của bộ sinh dục nam, nằm ngay dưới cổ bàng quang và bao quanh niệu đạo, ống dẫn tiểu. Tiền liệt tuyến hay Nhiếp hộ tuyến (H: 攝護腺 , A: prostate , P: prostate )   là một tuyến của bộ sinh dục nam, có hình tựa như trái táo gồm 3 thùy ( Trái, Phải, Giữa) , nằm ngay dưới cổ bàng quang và bao quanh niệu đạo, ống dẫn tiểu. Trước tuổi dậy thì , Tiền liệt tuyến không có bất kì chức năng gì.   Ở tuổi dậy thì , tuyến tiền liệt bắt đầu vận hành. Tại đây tiết ra chất dịch để hình thành tinh dịch, cung cấp năng lượng cho tình trùng ( được sinh ra tại Tinh hoàn) , tạo môi trường sống và hoạt động cho tinh trùng. Nhờ có nguồn dinh dưỡng từ chất dịch này mà tinh trùng được nuôi sống và đi vào gặp trứng thành công. Nó còn có chức năng như một cái van đóng mở   của ngã ba tinh dịch và nước tiểu. Nam giới ở tuổi thanh niên tuyến này nặng từ 15 – 20g là thời gian tuyến tiền liệt hoạt động mạnh nhất nên nhu cầu sinh lý nam cũng cao th...

Lâu rồi, chả đụng đến Truyện Kiều 斷腸新聲 , hôm nay, sau giấc “đẫy tễ” giật mình tỉnh dậy rồi trằn trọc mãi, giơ tay với quyển sách quen, lần giở được câu 217-218. Trong đó cụ Nguyễn ( 阮攸 , 1766 – 1820 ) viết rằng: 没命量慮更迡 Một mình lưỡng lự canh chầy, 塘賒擬浽 𡢐 尼麻驚 Đường xa nghĩ nỗi sau này mà kinh! Như mọi lần, thử tìm hiểu ngữ nghĩa: Hai câu này thuần Nôm, khá dễ hiểu. “ Lưỡng lự ”: là một động từ chỉ sự cân nhắc, nghĩ ngợi nhiều, còn đang suy tính xem nên hay không nên, chưa biết quyết định như thế nào cho đúng. Nó đồng nghĩa với các từ Đồng nghĩa: do dự, đắn đo, phân vân . “ Canh chầy ”: có “chầy” là một Tính từ chỉ sự chậm, muộn, lâu và cả dài nữa. Trong Kiều còn có câu: “Đành lòng chờ đó ít lâu, Chầy chăng là một năm sau, vội gì!” và “Một mình âm ỉ đêm chầy, Đĩa dầu vơi, nước mắt đầy, năm canh” còn “canh” là   Danh từ   chỉ khoảng thời gian bằng một phần năm của đêm, thời trước dùng làm đơn vị tính thời gian về ban đêm; cũngtrong Kiều, có câu “Người về chiếc bó...