Về vấn đề MÙI NGƯỜÌ GIÀ

Nhiều người đã quen thuộc với: mùi ẩm mốc, mùi cỏ hoặc mùi dầu mỡ thường vương vấn trong các Viện Dưỡng lão, nhà của người già và những nơi tương tự. Đây chính là “dấu ấn” mà thời gian in lên hương thơm tự nhiên.

“

Nếu chia xã hội thành 3 nhóm: cao tuổi (75-95 tuổi hay hơn nữa), trung niên (45-55 tuổi) và thanh niên (20-30 tuổi) thì ở tuổi thanh niên cơ thể tỏa ra mùi “thơm như múi Mít” còn sau 40 thì khác! Mỗi con (người hoặc vật), mỗi giai đoạn phát triển đều có một mùi riêng là “thương hiệu” của độ tuổi đó. Đây cũng là một trong những nguyên do của tình trạng: hễ hơi “rủng rỉnh” tẹo là “trâu già” thích gặm “cỏ non” và “máy bay bà già” hay tìm “phi công trẻ” ! 

Mùi của người già (H: 老人味, A: Old person smell, P: Odeur de vieux) là mùi đặc trưng của người già Cao tuổi.

 Vì sao có mùi người già và làm thế nào để khắc phục? Bài này sẽ ghi lại kiến thức và kinh nghiệm về vấn đề đó!

Mùi cơ thể người cao tuổi là mùi đặc trưng gây ra bởi sự gia tăng hợp chất hóa học 2-nonenal trên da, bắt đầu phổ biến từ sau 40 tuổi do quá trình lão hóa. Đây là hiện tượng sinh lý tự nhiên khi cơ thể giảm sản xuất hormone và tăng tiết axit béo, không liên quan đến vấn đề vệ sinh cá nhân.

Hợp chất 2-Nonenal: Khi cơ thể lão hóa (khoảng 40 tuổi ở cả nam và nữ), sự phân hủy các axit béo không bão hòa-omega-7 trên da tạo ra 2-nonenal, một aldehyde có mùi hơi hắc, ngai ngái. Khi ấy, da sản sinh ra nhiều axit béo hơn và khả năng chống oxy hóa tự nhiên của da bắt đầu suy giảm. Thay đổi nội tiết tố như mãn kinh cũng có thể góp phần vào quá trình hóa học này. Đồng thời, lúc đó quá trình trao đổi chất giảm (hệ tiêu hóa hoạt động không tốt, quá trình trao đổi chất diễn ra chậm, chất độc bị tồn đọng nhiều trong cơ thể, không được đào thải kịp thời) và các axit béo tích tụ nhiều hơn. Do nằm ở ngay lớp sừng – lớp ngoài cùng của biểu bì nên lớp mỡ này thường xuyên phải tiếp xúc với không khí và bị dễ oxy hóa. Nonenal không tan trong nước và tương đối khó rửa trôi được hoàn toàn. Các loại xà phòng trên thị trường hiện nay đại đa số chỉ hướng đến việc khử các mùi khác, mà chưa có loại nào tập trung ngăn chặn mùi của 2-nonenal cả.

Có mùi đặc trưng này là bởi:   

Thói quen sinh hoạt mất vệ sinh, chẳng hạn như tần suất thay quần áo, tắm rửa thấp. Trong khi suy giảm chức năng tim phổi, bệnh về tim mạch và mạch máu não… một số chức năng trong cơ thể hoạt động kém hiệu quả, dẫn đến mùi cơ thể

Do đi lại khó khăn, bệnh lý tim mạch, tiểu đường, răng miệng,.. hoặc khô da (giảm nước bọt/tuyến mồ hôi) cũng làm mùi nặng hơn.

Nằm lâu,...cả mùi gas, đệm,...

Mùi khó chịu phát ra từ cơ thể người cao tuổi. Dù ngày nào cũng tắm, nhưng mùi khó chịu tăng lên theo tuổi tác, nặng đến nỗi khiến các cụ bị con cháu né tránh, khiến họ buồn bã, tủi thân.

Hạn chế mùi người già cũng giống như mùi cơ thể thông thường, duy trì lối sống lành mạnh có thể giúp giảm thiểu 2-nonenal. Bao gồm tập thể dục thường xuyên, tránh căng thẳng, không hút thuốc, uống rượu bia điều độ, ăn uống lành mạnh, uống nhiều nước và ngủ đủ giấc.

Vệ sinh thường xuyên: Tắm rửa hàng ngày bằng xà phòng dịu nhẹ để loại bỏ bã nhờn tích tụ.

Uống nhiều nước: Giúp cơ thể trao đổi chất tốt hơn và giảm nồng độ 2-nonenal.

Thay quần áo, chăn ga: Thường xuyên giặt giũ quần áo, rèm cửa, chăn ga gối đệm để loại bỏ mùi bám vào.

Chế độ sinh hoạt hợp lý: Tăng cường rau xanh, trái cây; hạn chế thực phẩm nhiều dầu mỡ, thức ăn nhanh, thịt chó,....rượu bia, thuốc lá; tăng cường TDTT,...

Dùng sản phẩm hỗ trợ: Sử dụng các loại xà phòng hoặc nước hoa có chứa thành phần khử mùi hoặc hương thơm nhẹ nhàng. chất khử mùi, enzyme và các hóa chất khác nhau để loại bỏ mùi khó chịu do các hợp chất tự nhiên gây ra, chẳng hạn như amoniac (có trong nước tiểu), trimethylamine và hydro sulfide (có trong phân và nước tiểu), axit propionic (có trong mồ hôi) và axit isovaleric (một thành phần gây mùi hôi chân).Tuy nhiên, các thành phần này không hiệu quả trong việc loại bỏ hoặc trung hòa 2-nonenal.

Bên cạnh đó, người có tuổi nên thường xuyên đi khám sức khỏe để kịp thời chữa trị khi có vấn đề.

Dù thế nào cũng cần lưu ý rằng: Đây là dấu hiệu sinh lý bình thường của tuổi tác, không phải là bệnh, nhưng có thể cần được chăm sóc đặc biệt để người cao tuổi cảm thấy thoải mái, tự tin hơn. Mùi này là một mùi trung tính có nghĩa là chúng ta chẳng thể làm gì để dập tắt sự nồng nàn của “mùi người già”, nhưng đây đâu phải là vấn đề vệ sinh cá nhân!. Tất cả chỉ thuần là một quá trình sinh học bình thường của con người.

Không ai cảm thấy xấu hổ vì điều đó, rồi ai cũng sẽ già, sẽ có “mùi đặc trưng”, đã già đâu mà biết!.

Nếu xung quanh chúng ta có người cao tuổi, chúng ta phải hiểu và kính trọng, đồng thời động viên cùng tìm ra giải pháp làm cho cuộc sống tuổi xế chiều trở nên nhẹ nhàng hơn.

Điều trị

Tích cực phòng và điều trị các bệnh mãn tính. Sau khi tắm, có thể thoa kem dưỡng ẩm.

Nếu đổ mồ hôi nhiều và mùi cơ thể trở nên trầm trọng, có thể sử dụng các sản phẩm chống mồ hôi một cách thích hợp.

Nếu xung quanh chúng ta có người cao tuổi, chúng ta phải hiểu và kính trọng, đồng thời động viên cùng tìm ra giải pháp làm cho cuộc sống tuổi xế chiều trở nên nhẹ nhàng hơn. Khuyến khích mọi người liên tưởng nó với những kỷ niệm đẹp về ông bà và cha mẹ cũng như bản thân!  

Tắm rửa và vệ sinh cá nhân cho người cao tuổi

Việc đảm bảo người cao tuổi thực hiện vệ sinh cá nhân tốt và thói quen dọn dẹp nhà cửa (có hoặc không sử dụng sản phẩm chuyên dụng). Thường xuyên mở cửa sổ trong nhà, giúp thông gió và mang lại không khí trong lành.

Sự thật về “mùi người già” là đó là một phần tự nhiên của quá trình lão hóa và không ai gặp phải tình trạng này nên cảm thấy xấu hổ.

Chúng ta nên tiếp tục thúc đẩy các cuộc thảo luận cởi mở về những thay đổi liên quan đến tuổi tác như mùi cơ thể để giảm thiểu sự kỳ thị xung quanh quá trình lão hóa và đảm bảo công chúng được trang bị thông tin cần thiết để hình thành những thói quen lành mạnh và tìm kiếm sự chăm sóc thích hợp.

Từ những hiểu biết trên nên thêm: Nếu không tự làm được thì con cháu, người thân, người giúp việc,....cần hỗ trợ (tự giác):

Dùng ĐHNĐ kết hợp “quạt tốc độ vừa phải” (chả tốn thêm mấy tiền điện lại đảm bảo luôn, nhanh mát toàn phòng và chống muỗi);

Mở Cửa sổ và Cửa Ra vào có thông với Môi trường;

Đóng cửa WC (nếu phòng khép kín);

Luôn thay đồ lót chỗ nằm;

Cảm thông, chia sẻ, (riêng tình trạng: “trâu già thích gặm cỏ non” và “phi công trẻ lái máy bay bà già” là chuyện khác- không thể “thông cảm” và chuyện này  không thể “vin” vào “mùi” mà “bao biện” được !),...

….

-Lương Đức Mến, BS từ nhiều nguồn TK và TT, ngày 07/3/ Bính Ngọ-