Lễ khởi công (động thổ) gia chủ tuổi Đinh Dậu vào tháng 2 năm Bính Ngọ

Cổ nhân từng quan niệm: Làm nhà, lấy vợ, tậu trâu là 3 việc trọng đại của đời trai.

Khởi công làm nhà là nghi lễ quan trọng đánh dấu việc bắt đầu xây dựng, bao gồm việc chọn ngày giờ tốt (hoàng đạo), chuẩn bị mâm cúng với lễ vật như hoa quả, hương đèn, vàng mã để báo cáo thần linh, cầu mong sự suôn sẻ, bình an, sau đó gia chủ tự cuốc vài nhát đầu tên và rải muối gạo, thợ thi công có thể bắt đầu

Các bước chuẩn bị và tiến hành lễ khởi công:

Chọn ngày giờ tốt:

Gia chủ tuổi Đinh Dậu 1957 thuộc mệnh Hỏa, mà là Sơn Hạ Hỏa (lửa dưới chân núi), cầm tinh con Gà (雞, Kê); Hợp với: Mộc (Mộc sinh Hỏa), Thổ (Hỏa sinh Thổ); Khắc: Thủy (Thủy khắc Hỏa), Kim (Hỏa khắc Kim).

Năm Bính Ngọ 59 tuổi không phạm Tam Tai (phạm Tam Tai vào các năm Hợi), Kim Lâu (tuổi mụ chia cho 9, dư 1, 3, 6, 8 mới phạm), Hoang Ốc (vào các năm mà tuổi mụ là 60, 63, 65, 66, 69, 72,…)… nên làm nhà được.

Trong tháng 2 Bính Ngọ các ngày “đẹp” (Hoàng đạo; không vướng Tam nương, Nguyệt kỵ) là: 09 (thứ Sáu: 27/3/2026), 11 (Chủ Nhật: 29/3/2026), 12 (thứ Hai: 30/3/2026).

Trong đó ngày 09 hành Thổ là tốt vừa hợp mệnh vừa có các sao “đẹp” chiếu là: Thiên Quan, Tuế hợp, Đại Hồng Sa (Tốt mọi việc) và Nguyệt Không (Tốt cho việc sửa chữa nhà cửa; đặt giường), Mẫu Thương (Tốt về cầu tài lộc; khai trương, mở kho), nhất là các Giờ: Bính Tý (23h-1h): Kim Quỹ (Tốt nhất nhưng khuya quá), Đinh Sửu (1h-3h): Bảo Quang, Kỷ Mão (5h-7h): Ngọc Đường, Nhâm Ngọ (11h-13h): Tư Mệnh, Giáp Thân (15h-17h): Thanh Long, Ất Dậu (17h-19h): Minh Đường.

Ngày 11 (29/3/2026), thuận bởi Chủ Nhật các cháu được nghỉ nhưng lại là ngày mang mệnh Kim do chủ nhà khắc tuổi,  không nên.

Các ngày khác là Hắc đạo hoặc vào cuối tháng, không nên.

Chuẩn bị mâm lễ:

Bàn cúng đặt ở vị trí trang trọng nhất.:

Mâm ngũ quả: 5 loại trái cây tươi ngon theo mùa, tượng trưng cho Ngũ hành.

Hoa tươi: Thường là hoa cúc vàng hoặc hoa đồng tiền.

Nhang (hương) Tùy , đèn cầy (nến) 1 cặp. Gạo, muối: Mỗi thứ 1 đĩa nhỏ. Trà khô 1 gói, Rượu trắng 1 chai, Nước lọc 1 chai. Trầu cau: 1 đĩa (thường 3 miếng đã têm).

Đồ cúng mặn: Gà luộc: Chọn gà trống tơ, luộc nguyên con, bày đẹp mắt (Tùy thuộc vào vùng miền mà gà cúng có thể ngậm hoa hồng, ớt, hoặc ngậm cánh,…); Xôi: 1 đĩa xôi gấc hoặc xôi đỗ xanh đầy đặn.

Vàng mã: Bộ vàng mã cúng khởi công .

Các vật phẩm khác (tùy chọn):

Bánh kẹo: 1 đĩa. Thuốc lá: 1 bao.

Lưu ý:

Tất cả lễ vật phải tươi ngon, sạch sẽ. Khi bày lên cần sắp xếp gọn gàng, cân đối, hướng mặt gà quay ra ngoài…thể hiện lòng thành của gia chủ.

3 hũ muối - gạo - nước sau khi đã rải, đổ nên để dành lại một ít, khi nhập trạch sẽ mang vào bếp và nơi thờ Táo Quân

Thực hiện nghi lễ:

Gia chủ trang phục chỉnh tề, thắp hương, đèn, vái lạy; Đọc bài văn khấn xin phép động thổ; Khi hương gần tàn, hóa vàng mã, rắc muối gạo theo 4 hướng; Nước hoa cúng được đổ xuống công trình.

Gia chủ tự tay cuốc vài nhát xẻng tượng trưng tại vị trí đào móng xin phép được bắt đầu thi công.

Gạo muối sau khi cúng xong sẽ được chủ lễ rải ra xung quanh khu đất xây dựng với ý nghĩa xua đuổi tà khí và mang lại sự trong sạch.

Mâm cúng được hạ xuống, các đồ ăn sẽ được chia cho mọi người có mặt, nhất là tốp thợ cùng hưởng, gọi là thụ lộc, để cùng nhận lấy may mắn và chia sẻ đen đủi với gia chủ.

Sau khi cúng: Thợ đào móng có thể bắt đầu thi công.

Ngoài ra còn lễ bỏ mái (Cất nóc), hoàn thổ, vào nhà mới,….Lễ nào cũng quan trọng.

Bài cúng khi “Động thổ”:

“Con kính lạy:

Hoàng Thiên Hậu Thổ, chư vị Tôn thần.

Quan Đương niên Bính Ngọ Thái tuế chí đức tôn thần, Hành khiển, Hành bính, Phán quan chi thần.

Các Ngài Bản cảnh Thành Hoàng chư vị Đại Vương.

Các Ngài Ngũ phương, Ngũ thổ, Long mạch, Táo quân, chư vị Tôn thần.

Các vị Tiền chủ, Hậu chủ ngụ tại mảnh đất này.

Hôm nay là ngày Mồng 9 tháng Hai năm Bính Ngọ (nhằm thứ Sáu ngày 27/3/2026) Tín chủ con là……..Cư ngụ tại: …

Thành tâm sắm sửa lễ vật, hương hoa trà quả, kim ngân vàng mã, thắp nén tâm hương, kính dâng trước án. Chúng con kính mời: Quan Đương niên Bính Ngọ, Quan Đương cảnh, Quan Thần Linh Thổ Địa, Định phúc Táo quân, các Ngài Địa chúa Long Mạch Tôn thần và tất cả các vị Thần Linh cai quản trong khu vực này….giáng lâm trước án, chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật.

Tín chủ con xin thành tâm trình báo: Hôm nay, tín chủ con khởi tạo công trình nhà ở tại xóm An Phong, thôn An Hồ, xã Phong Niên, huyện Bảo Thắng, tỉnh Lào Cai cũ nay là xã Xuân Quang tỉnh Lào Cai mới

 Chúng con cầu xin các Ngài chứng giám, phù hộ  độ trì cho công việc xây dựng từ khởi sự cho đến hoàn thành được thuận buồm xuôi gió, mọi sự tốt lành, không gặp trở ngại, công trình mau chóng hoàn thành, bền vững, mang lại may mắn và thịnh vượng.

Xin các vị Thần Linh ngăn chặn mọi điều bất lợi, bảo vệ cho thợ thuyền nay là  thi công được an toàn, gia đình tín chủ cư ngụ luôn được bình an, hưng vượng.

Chúng con lễ bạc tâm thành, cúi xin được phù hộ độ trì.”

Khi làm lễ bỏ mái (cất nóc), hoàn thổ, vào nhà mới,… có thể tham khảo lễ này mà thực thi. Chú ý rằng nên “trộm” của tốp thợ một món “đồ dùng” mang bỏ ra ngã tư để làm “hèm”, tránh thợ làm phản. Có thể lấy thứ xâu xấu một chút đỡ gây hại cho tốp thợ !

-Lương Đức Mến cẩn soạn (có TK từ nhiều nguồn)-